Η αυστραλιανή εταιρεία Thermal Dawn αναπτύσσει ένα σύστημα θερμικής αποθήκευσης που υπόσχεται οικονομικότερη θέρμανση και ψύξη, αντικαθιστώντας κυρίως τους λέβητες φυσικού αερίου σε περιοχές με ψυχρούς χειμώνες. Η τεχνολογία λειτουργεί ως «θερμική μπαταρία», αποθηκεύοντας ενέργεια όταν το ηλεκτρικό ρεύμα είναι φθηνό και αποδίδοντάς την όταν οι ανάγκες θέρμανσης αυξάνονται.
Ο ιδρυτής της εταιρείας, Nick Zeniou, παρουσίασε το σύστημα στην έκθεση Everything Electric, όπου προσέλκυσε το ενδιαφέρον εκατοντάδων επισκεπτών. Όπως ανέφερε, οι καταναλωτές δίνουν ιδιαίτερη σημασία τόσο στο κόστος όσο και στην άνεση, χωρίς να είναι διατεθειμένοι να κάνουν συμβιβασμούς στη δεύτερη. Ωστόσο, διευκρίνισε ότι το κοινό της έκθεσης δεν αντιπροσωπεύει συνολικά την αγορά, καθώς 50 από τους 62 ιδιοκτήτες κατοικιών που συμμετείχαν σε σχετικό ερωτηματολόγιο διέθεταν ήδη φωτοβολταϊκά.
Η τεχνολογία απευθύνεται κυρίως σε περιοχές όπως το Σίδνεϊ, η Καμπέρα και η Μελβούρνη, όπου οι χειμερινές ανάγκες θέρμανσης είναι αυξημένες. Το σύστημα μπορεί να αποθηκεύει θερμότητα έως τους 70 βαθμούς Κελσίου ή ψύξη έως τους 5 βαθμούς και να διοχετεύει ζεστό ή κρύο νερό στις υφιστάμενες σωληνώσεις και τα θερμαντικά σώματα μιας κατοικίας. Δεν παράγει ηλεκτρική ενέργεια, αλλά αποθηκεύει θερμική ενέργεια για μεταγενέστερη χρήση.
Η λειτουργία του έχει ήδη δοκιμαστεί σε κατοικίες στη νότια Αυστραλία. Σε εγκατάσταση στη Μελβούρνη, που λειτουργεί από τον Μάιο του 2026, οι ιδιοκτήτες αξιοποιούν το δωρεάν τρίωρο μεσημεριανό τιμολόγιο για να φορτίζουν το σύστημα, περιορίζοντας σχεδόν στο μηδέν το κόστος της βραδινής θέρμανσης. Μια δεύτερη εγκατάσταση στο Warragul της Βικτώριας, σε κατοικία με ενδοδαπέδια θέρμανση μέσω πλάκας σκυροδέματος, ολοκληρώθηκε τον Ιούλιο του 2026 μέσα σε δύο ημέρες.
Στη δεύτερη περίπτωση, το σύστημα ελέγχου αξιοποιεί την ίδια την πλάκα σκυροδέματος ως μέρος της θερμικής αποθήκευσης, ρυθμίζοντας τη φόρτιση και την απελευθέρωση θερμότητας. Σύμφωνα με τον Zeniou, στο 95% των χειμερινών βραδιών δεν χρειάστηκε να λειτουργήσουν οι αντλίες θερμότητας μεταξύ 17:00 και 21:00. Συνολικά, οι δύο εγκαταστάσεις έχουν αποτρέψει την κατανάλωση 70.521 MJ φυσικού αερίου, ενώ κάθε νοικοκυριό έχει εξοικονομήσει περίπου 1.500 αυστραλιανά δολάρια.
Η βασική διαφορά σε σχέση με μια συμβατική αντλία θερμότητας είναι ότι η Thermal Dawn αποθηκεύει ενέργεια κατά τις ώρες χαμηλής χρέωσης, μέσω φθηνού ηλεκτρικού ρεύματος, φωτοβολταϊκών ή νυχτερινού τιμολογίου. Στη συνέχεια, διοχετεύει τη θερμότητα στα θερμαντικά σώματα και την ενδοδαπέδια θέρμανση, χωρίς να χρειάζεται να λειτουργεί ο συμπιεστής κατά τις ακριβές απογευματινές και βραδινές ώρες.
Η τεχνολογία βασίζεται σε συνδυασμό αντλίας θερμότητας αντιστρεπτής λειτουργίας, μονωμένης δεξαμενής νερού και Υλικών Αλλαγής Φάσης (Phase Change Materials – PCMs). Τα συγκεκριμένα υλικά αποθηκεύουν και απελευθερώνουν θερμότητα καθώς μεταβαίνουν από τη στερεή στην υγρή κατάσταση και αντίστροφα. Σύμφωνα με τον ιδρυτή της εταιρείας, διπλασιάζουν τη θερμική χωρητικότητα του συστήματος. Η ψύξη είναι επίσης διαθέσιμη ως προαιρετική λειτουργία, μέσω διοχέτευσης κρύου νερού σε μονάδες ανεμιστήρα-στοιχείου (fan coil units).
Η θερμική αποθήκευση μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά με τις οικιακές μπαταρίες και τα φωτοβολταϊκά. Επειδή η θέρμανση, η ψύξη και το ζεστό νερό αποτελούν σημαντικό μέρος της οικιακής κατανάλωσης, η κάλυψή τους μέσω θερμικής αποθήκευσης είναι φθηνότερη ανά kWh από τη χρήση μπαταριών λιθίου. Έτσι, οι ηλεκτρικές μπαταρίες μπορούν να διατίθενται για άλλες ανάγκες, όπως ο φωτισμός, οι συσκευές, η φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων και η εφεδρική ηλεκτροδότηση. Παράλληλα, περιορίζονται οι κύκλοι φόρτισης και εκφόρτισής τους, γεγονός που μπορεί να συμβάλει στην επιμήκυνση της διάρκειας ζωής τους.
Για κατοικίες χωρίς υδραυλικά θερμαντικά σώματα ή ενδοδαπέδια θέρμανση, η εταιρεία εγκαθιστά μονάδες ανεμιστήρα-στοιχείου, μέσω των οποίων το ζεστό ή κρύο νερό μεταφέρει τη θερμότητα στον χώρο.
Η ιδέα πίσω από την Thermal Dawn προέκυψε από την επαγγελματική εμπειρία του Zeniou ως μηχανολόγου μηχανικού, αλλά και από τα παιδικά του χρόνια σε απομονωμένη περιοχή της Νέας Ζηλανδίας, όπου η έγκαιρη προετοιμασία της φωτιάς ήταν απαραίτητη για τη θέρμανση του σπιτιού. Συνδυάζοντας τις διακυμάνσεις των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας με τις μεγάλες και προβλέψιμες ανάγκες θέρμανσης των κατοικιών, κατέληξε στην ιδέα μιας αποθήκης θερμικής ενέργειας που θα αξιοποιεί τις φθηνότερες ώρες ηλεκτροδότησης.
Στην εταιρεία συμμετέχει και η σύζυγός του, Linda, συνιδρύτρια και επικεφαλής του μηχανολογικού σχεδιασμού και της παραγωγής. Η Thermal Dawn έχει πλέον λάβει έγκριση για εμπορική διάθεση και προχωρά στην εγκατάσταση της πρώτης παρτίδας συστημάτων της, ενώ παράλληλα αναπτύσσει μεγαλύτερη έκδοση για συστήματα κλιματισμού με αεραγωγούς. Εξετάζει επίσης την αγορά των πολυκατοικιών, δίνοντας προτεραιότητα στην ολοκλήρωση της λύσης για μεμονωμένες κατοικίες.
Η εταιρεία σχεδιάζει περαιτέρω επέκταση στην Αυστραλία, με την Καμπέρα να αποτελεί μία από τις βασικές αγορές-στόχους, λόγω των ψυχρών χειμώνων, της εκτεταμένης χρήσης υδραυλικών συστημάτων θέρμανσης και της πολιτικής απεξάρτησης από το φυσικό αέριο. Ήδη βρίσκονται σε εξέλιξη συζητήσεις με τοπικούς εγκαταστάτες.
Όσον αφορά την κρατική στήριξη, ο Zeniou εκτιμά ότι η πολιτεία της Βικτώριας ενδέχεται να θεσπίσει από τα μέσα του 2027 μέτρα ενίσχυσης για αντίστοιχα συστήματα. Ωστόσο, οι πολιτικές συζητήσεις ενόψει των εκλογών του Νοεμβρίου δημιουργούν αβεβαιότητα ως προς τη διατήρηση των σχετικών δαπανών. Όπως υπογραμμίζει, η Thermal Dawn έχει σχεδιαστεί ώστε να είναι οικονομικά βιώσιμη χωρίς επιδοτήσεις, με οποιαδήποτε κρατική ενίσχυση να αποτελεί πρόσθετο όφελος.
www.worldenergynews.gr
