Η αποστολή Artemis II της NASA προκάλεσε εκτεταμένες διαταραχές στην ατμόσφαιρα της Γης, οι οποίες, σύμφωνα με επιστήμονες, θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα συστήματα GPS και άλλες μορφές επικοινωνίας.
Προδημοσιευμένη μελέτη ερευνητών από το Εθνικό Πανεπιστήμιο Cheng Kung της Ταϊβάν διαπίστωσε ότι οι διαταραχές που προκλήθηκαν από την εκτόξευση του πυραύλου Artemis II ήταν ισχυρότερες από εκείνες που έχουν καταγραφεί σε οποιαδήποτε άλλη εκτόξευση πυραύλου μέχρι σήμερα.
Η ερευνητική ομάδα εκτιμά ότι τα ευρήματα ενδέχεται να αναδεικνύουν πιθανούς κινδύνους από τις ολοένα ισχυρότερες και συχνότερες εκτοξεύσεις πυραύλων στο μέλλον.
Αποστολή γύρω από τη Σελήνη
Η αποστολή Artemis II αποτέλεσε πιθανότατα ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα της διαστημικής εξερεύνησης το 2026.
Εκτοξεύθηκε την 1η Απριλίου 2026, μεταφέροντας τέσσερις αστροναύτες σε ένα ταξίδι εννέα ημερών γύρω από τη Σελήνη και πίσω στη Γη.
Το Artemis II ταξίδεψε σε μεγαλύτερη απόσταση πέρα από τη Σελήνη από οποιαδήποτε προηγούμενη αποστολή, αξιοποιώντας τη βαρυτική της έλξη για να πραγματοποιήσει ελιγμό γύρω από αυτήν και να ξεκινήσει την επιστροφή προς τη Γη.
Ήταν η πρώτη επανδρωμένη αποστολή προς τη Σελήνη μετά το πρόγραμμα Apollo και αποτέλεσε σημαντικό βήμα στα σχέδια της NASA για τη δημιουργία μόνιμης ανθρώπινης παρουσίας στη σεληνιακή επιφάνεια.
Διαταραχές στην ατμόσφαιρα της Γης
Παρά την επιτυχία και τη μεγάλη απήχηση της αποστολής Artemis II, προδημοσιευμένη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Geophysical Research Letters αναφέρει ότι η εκτόξευση του πυραύλου και οι επακόλουθες ενεργοποιήσεις των κινητήρων του προκάλεσαν τρεις διακριτές διαταραχές στην ιονόσφαιρα της Γης.
Η ιονόσφαιρα αποτελεί περιοχή της ατμόσφαιρας που εκτείνεται σε ύψος περίπου 80 έως 640 χιλιομέτρων πάνω από την επιφάνεια της Γης.
Βρίσκεται στα όρια του διαστήματος και σηματοδοτεί τη μετάβαση από τα κατώτερα στρώματα της γήινης ατμόσφαιρας στο κενό του διαστήματος.
Η πρώτη διαταραχή που συνδέθηκε με την αποστολή Artemis II καταγράφηκε κατά την εκτόξευση από το Διαστημικό Κέντρο Κένεντι. Προκλήθηκε από ακουστικά κύματα κρούσης και διαμορφώσεις βαρυτικών κυμάτων.
Ωστόσο, οι δύο επόμενες ενεργοποιήσεις των κινητήρων του ανώτερου σταδίου του πυραύλου προκάλεσαν πολύ ισχυρότερες επιδράσεις σε σύγκριση με την αρχική απογείωση.
Μία ώρα μετά την εκτόξευση σημειώθηκε η δεύτερη διαταραχή, κατά τη διάρκεια της λεγόμενης «καύσης αύξησης του απογείου» (apogee raise burn), μιας διαδικασίας ενεργοποίησης του κινητήρα που χρησιμοποιείται για την αύξηση του ύψους της τροχιάς του διαστημοπλοίου Artemis II.
Περίπου 25 ώρες μετά την απογείωση καταγράφηκε και η τρίτη διαταραχή, η οποία προκλήθηκε από την «καύση διασεληνιακής έγχυσης» (trans-lunar injection burn), που θέτει το διαστημόπλοιο σε πορεία προς τη Σελήνη.
Σύμφωνα με τους συντάκτες της μελέτης, η καύση αύξησης του απογείου «προκάλεσε κύματα κρούσης και πρωτοφανείς διαταραχές μεγάλης κλίμακας, οι οποίες εκτείνονταν σε γεωγραφικό μήκος 50 μοιρών πάνω από τη Βόρεια Αμερική».
«Είναι η πρώτη φορά που μία διαστημική αποστολή προκάλεσε τρεις διακριτές περιπτώσεις διαταραχών στην ιονόσφαιρα πάνω από την ίδια περιοχή, κατά τη διάρκεια διαδοχικών τροχιακών ελιγμών», αναφέρουν οι ερευνητές.
Εκτοξεύσεις πυραύλων, GPS και αυτόνομα οχήματα
Ένα από τα βασικά ζητήματα που θέτουν οι συντάκτες της προδημοσιευμένης μελέτης αφορά τις πιθανές επιπτώσεις που θα μπορούσαν να έχουν οι μελλοντικές εκτοξεύσεις πυραύλων σε τεχνολογίες όπως τα συστήματα GPS, τα drones και τα αυτόνομα οχήματα.
Οι ερευνητές δεν διαπίστωσαν εκτεταμένη διακοπή της λειτουργίας του GPS εξαιτίας της ίδιας της εκτόξευσης του Artemis II. Κατέγραψαν, ωστόσο, μεταβολές στην ιονόσφαιρα, οι οποίες θα μπορούσαν να δημιουργήσουν προβλήματα σε μελλοντικές εκτοξεύσεις.
Τέτοιου είδους διαταραχές ενδέχεται να επηρεάσουν τις επικοινωνίες στη Γη, προκαλώντας, για παράδειγμα, παρεμβολές στα ραδιοσήματα.
Παράλληλα, οι εκτοξεύσεις πυραύλων θα μπορούσαν να επηρεάσουν και άλλες τεχνολογίες που βασίζονται στο GPS για τον προσδιορισμό της θέσης τους, όπως τα αυτόνομα οχήματα και τα drones.
www.worldenergynews.gr






